vrijdag 15 mei 2020

Friese States (10) : Unia State te Marssum

Unia State te Marssum

In Marssum is nu het Poptaslot natuurlijk één van de bekendste Friese states en misschien wel de mooiste omdat de state zo mooi bewaard is gebleven.
Er waren echter ook hier meerdere states, waarvan Unia State bijna volledig uit het zicht is verdwenen, zowel figuurlijk als letterlijk.

Dit is uiteraard niet terecht, omdat ook deze state een belangrijke geschiedenis heeft.
Maar het heeft wellicht altijd in de schaduw van het Poptaslot gestaan.

Op de bekende site 'Stinseninfriesland' van dhr. Braaksma, staat tot nu toe slechts wat tekst over de vroegste periode begin 16e eeuw. De state was ook bekend onder de naam Gachet en wellicht Vrederust.
Wat onderzoek leverde echter al snel meer informatie op over de bewonersgeschiedenis tot de afbraak in 1869.

De state was in de 16e en 17e eeuw bewoond door de familie Unia (uiteraard!) en Albada.
Via een Dorothea van Albada zal de state in eigendom zijn gekomen aan haar man Betrand de Gachet, een Fransman.
Voor 1721 is de state, wellicht door aankoop, in eigendom gekomen van ontvanger-generaal Johan Knock.
Zijn dochter Anna Geertruida Knock en haar man Gulbartus Knock, die neef en nicht van elkaar waren, hebben de state hierna nog lang bewoond.

Ook een mooie tekening, gemaakt door Stellingwerf 1722, bleek nog aanwezig te zijn in de collectie van het Fries Museum.
Hier staat echter geen naam van de state op vermeld, waardoor deze nog niet als zodanig herkend was.
Een tekening van Albert Martin, vermoedelijk gemaakt in het laatste kwart van de 19e eeuw, geeft een goed beeld van de toenmalige situatie.
Hierop is duidelijk te zien dat het hier om dezelfde Unia State gaat, alleen is de state dus verbouwd.
Hierbij is zijn de zijgebouwen met klokgeval vervangen door hoge aanbouwen tegen het middengedeelte aan.
Ook het fronton is bij deze verbouw als een verfraaiing aangebracht.

Vlak voor de afbraak zijn nog foto's gemaakt waaruit blijkt dat de state tot die tijd nog grotendeels onveranderd was.

Tot slot vernam ik nog dat Lense Lijzen uit Groningen bezig is met een boekwerk(je) over deze Unia State en/of de bewoners.
Hieruit zal ongetwijfeld nog veel informatie naar voren komen.


Jaartal Bewoners Overige
1514 Feye Unia  
1640 Albada  
1656 Bertrand de Gachet gehuwd met Dorothea van Albada
?-1721 Johan Knock +
Johanna de Blau
Zie tekening state van Stellingwerf, 1722
Zij waren toen echter beide kort daarvoor overleden.
Hij overleed te Marssum op Unia State in 1721.
>1722-1763 Gulbartus Knock+
Anna Geertruida Knock
neef/nicht
Zij is dochter van Johan.
Hij was voogd Poptaslot

(deze bewoners dankzij vriendelijke mededeling dhr. Lijzen)
1766-1770 Pieter II van Jongestall Hij koopt Unia State in 1766.
Hij schonk orgel aan kerk Marssum
1770-
1801?
Jacobus Moorman Bouwmeester +
Sara Margriet van Jongestall
Hij was voogd Poptaslot in 1788
Hij overleed op Unia State in 1801.
1801?-
-1822?
Emile Frederik van Poppenhuizen +
Jacoba Johanna de Kempenaar
Trouwden in 1793
Hij had als toenaam 'van Uniastate'.
Hij is een zoon van Frederik Johan Chr. van Poppenhuizen en Anna Maria Catharina Bouwmeester, zus van Jacobus hierboven.
wellicht kort er gewoond? Karel Johan Julius Storm van 's Gravesande +
Anna Maria van Poppenhuizen
Zij trouwden in 1821.
Zij had als toenaam 'van Uniastate'
ong. 1823-
1866
Johan (of: Jan) de Kempenaer van Poppenhuizen zoon van Emile Frederik van Poppenhuizen en Jacoba Johanna de Kempenaer.
Emile is zoon van Frederik Johan Chr. van Poppenhuizen en Anna Maria Catharina Bouwmeester.
Zij is een zus van Jacobus Moorman Bouwmeester.
1869 Afgebroken  


  

't Huis van den ontfanger Generael Knok onder Marsum in Menaldumadeel
 Tekening door J. Stellingwerf, 1722



Unia State te Marssum
 Tekening door Sjoerd Bonga
 Collectie Fries Museum

Unia State te Marssum
 Getekend door A. Martin, eind 19e eeuw
 Collectie Fries Museum


Foto van Unia State te Marssum uit 1866
 Collectie Fries Museum






Geen opmerkingen:

Een reactie posten

Ontvangen per e-mail

Zoeken in deze blog